AUTH Radio:Μύθοι και πραγματικότητες γύρω από τον Μέγα Αλέξανδρο

 

Γιατί η αρχαία ιστορία εξακολουθεί να μας αφορά στον 21ο αιώνα; Και τι είναι τελικά μύθος και τι πραγματικότητα γύρω από τον Μέγα Αλέξανδρο;

Στο πρώτο επεισόδιο της εκπομπής «Η Κλειώ στον αέρα» του AUTH Radio, ο Στράτος Δορδανάς συζητά με τον καθηγητή Αρχαίας Ελληνικής Ιστορίας του ΑΠΘ Ιωάννη Ξυδόπουλο για τη διαχρονική γοητεία της αρχαιότητας και για την ιστορική προσωπικότητα που σημάδεψε την παγκόσμια ιστορία: τον Μέγα Αλέξανδρο.

Η συζήτηση ξεκινά από τη σημασία της αρχαίας ιστορίας στον σύγχρονο κόσμο και από το πώς κείμενα όπως το έργο του Θουκυδίδη εξακολουθούν να διδάσκονται ακόμη και σε στρατιωτικές σχολές διεθνώς. Στη συνέχεια εξετάζεται γιατί ο Αλέξανδρος παραμένει μια μοναδική προσωπικότητα της ιστορίας και πώς το έργο και η κληρονομιά του διαμόρφωσαν τον ελληνιστικό κόσμο.

Παράλληλα, αναλύονται οι μύθοι που δημιουργήθηκαν γύρω από το πρόσωπό του, η χρήση του στη δημόσια ιστορία και στην πολιτική ρητορική, αλλά και η μεγάλη συζήτηση για τον τάφο του. Η εκπομπή φωτίζει επίσης τη σημασία της νέας Έδρας Μεγάλου Αλεξάνδρου στο Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας του ΑΠΘ και τον τρόπο με τον οποίο η πανεπιστημιακή έρευνα συμβάλλει στην κατανόηση της αρχαίας ιστορίας.

Μια συζήτηση για τη σχέση μύθου και ιστορίας, για την πολιτισμική κληρονομιά του ελληνιστικού κόσμου και για το πώς η ιστορική γνώση βοηθά να κατανοήσουμε καλύτερα τον σύγχρονο κόσμο.

Η συζήτηση:

00:00 Εισαγωγή στο AUTH Radio και την εκπομπή «Η Κλειώ στον αέρα»

00:40 Η σημασία της ιστορίας στον σύγχρονο κόσμο

01:59 Γιατί η αρχαία ιστορία εξακολουθεί να μας αφορά σήμερα

03:34 Θουκυδίδης και «το δίκαιο του ισχυρού» στη σύγχρονη πολιτική

04:45 Γιατί οι νέοι ενδιαφέρονται για την ιστορία

13:02 Μύθοι και πραγματικότητες γύρω από τον Μέγα Αλέξανδρο

19:43 Γιατί ο Αλέξανδρος είναι μοναδική ιστορική προσωπικότητα

21:26 Τι σημαίνει ο Αλέξανδρος για τον σύγχρονο κόσμο

22:54 Η πολιτική και ιδεολογική χρήση του Αλέξανδρου

24:35 Η ιστορική συζήτηση για τον τάφο του Μεγάλου Αλεξάνδρου

27:59 Η νέα Έδρα Μεγάλου Αλεξάνδρου στο ΑΠΘ

34:45 Η κληρονομιά του ελληνιστικού κόσμου

 

AUTH Radio  εδώ

 Το AUTH Radio είναι το πανεπιστημιακό ψηφιακό ραδιόφωνο του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης και λειτουργεί ως ένας ανοιχτός χώρος έκφρασης, γνώσης και δημιουργικού διαλόγου μέσα στην πανεπιστημιακή κοινότητα.

 

Μέσα από σύγχρονες μορφές ψηφιακής μετάδοσης, όπως podcasts και vidcasts, το AUTH Radio φιλοδοξεί να αποτελέσει μια δυναμική πλατφόρμα επικοινωνίας που φέρνει κοντά φοιτητές, διδάσκοντες, ερευνητές και φίλους του πανεπιστημίου.

 Οι εκπομπές του AUTH Radio σχεδιάζονται και υλοποιούνται από φοιτητές και καθηγητές του ΑΠΘ.

 Στόχος του AUTH Radio είναι να αναδείξει τη γνώση που παράγεται στο πανεπιστήμιο και να ενισχύσει τον διάλογο ανάμεσα στις επιστήμες και την κοινωνία.

Modern historians about Macedonia – Joseph Roisman

 

PREFACE

This book originated in an invitation to participate in the conference on the origin of the Hellenistic world that took place in Edinburgh in 2006. By most ancient and modern accounts, the Hellenistic world was the creation of Alexander’s great successors. Without denying these individuals’ contribution, I try to focus in this study on their soldiers’ input into and view of the post-Alexander era. The case of Alexander’s veterans calls for special attention both because they played a significant role in the early wars of the Successors and because they exemplified the veteran experience, which has been a neglected topic in Greek history.

I thank Maria Tsimibidou-Avloniti and Lilian Acheilara of the 16th Ephorate and the Ministry of Culture of the Hellenic Republic for giving me permission to use the image on the book’s cover.

Only Diodorus (book 18) explains that Alexander ordered the return of the exiles not only in order to gain fame (doxa) but also because he wished to have in each polis many people who would entertain goodwill (eunoia) toward him and so allow him to curtail revolutions and stases among the Greeks. In response to the proclamation of this decree at the Olympic Games, the crowd shouted their approval, welcomed Alexander’s favor, and praised his benefaction (euergesia).

page 12

Roisman, Joseph. Alexander's Veterans and the Early Wars of the Successors. Austin: University of Texas Press, 2012

Modern historians about Macedonia – Ada Cohen

 

The worship of Demeter and her daughter spread throughout the Greek world, including southern Italy. Although Demeter’s main festival, the Thesmophoria, was celebrated at different times of the year in different places, the ritual offerings were fairly similar throughout, as were the religious aspects the goddess embodied.¹⁰¹ The Thesmophoria was the most widespread Greek cult because of its connection with agriculture and fertility. In Attica this festival was distinct from the Eleusinian Mysteries, even though both centered on the rape of Persephone (and the pigs that got lost in the chasm of the earth that swallowed her up.)

 

 In Macedonia, the site of Pella, where a Thesmophorion has been excavated and where the cult of Persephone is also attested, was a premier locus of worship. The site of Dion had its own Demeter sanctuary, and there is no doubt that Macedonian women worshipped both Demeter and Persephone.¹⁰² Unlike the Eleusinian Mysteries, the Thesmophoria festival was open only to women (though some of the finds at Pella at least raised a small possibility of male participation).

page 213

To return to the Vergina hunt, scholars have underscored the privileged status of the participants. Andronikos took their relative ages to show that “Philip II” is accompanied in the lion hunt by his Royal Pages.¹⁵⁶ Miltiades Hatzopoulos charted a graded status system by way of perceived age. The three completely nude figures on the left side of the composition — two involved in the hunting of deer, one participating in the hunting of a boar — are all Royal Pages, but the boar hunter accomplishes his graduation to a superior stage en route to manhood. The fully dressed (here only the man with nets, if we exclude “Philip” and “Alexander”) have reached that goal. Hatzopoulos considered those dressed with only a chlamys to be ephebes (between the ages of eighteen and twenty), the intermediate step in the process, undergoing intensified training in the art of warfare.¹⁵⁷ 

page 271

Cohen,Ada.Art in the era of Alexander the Great:paradigms of manhood and their cultural traditions.Cambridge & New York: Cambridge University Press, 2010.